Dromen

Als iemand me anderhalf jaar geleden had gevraagd hoe ik het lekkerste in slaap val, dan was mijn antwoord ‘gewoon een beetje wegdromen’ geweest. Ik zou beschrijven hoe ik mijzelf installeer in bed en hoe ik daarna mijn gedachten de vrije loop laat gaan in een toekomstig ideaal leven.

Over een baan in Brussel en dat we dan in Antwerpen zouden gaan wonen. Over een tweeling in het grote bad op leeuwenpootjes, hoe ze zouden heten, en dat we later met diezelfde tweeling en een oude vouwwagen de Europese westkust zouden afrijden tot ver in Portugal. Over een eigen schilderwerk dat de moeite waard zou zijn om in te lijsten of over een groot trouwfeest en wat ik dan aan zou hebben. Maar dat droom ik niet meer.

De poes ligt uitgestrekt op de badmat met haar buik omhoog te wachten tot ik de badkamer binnenkom. Ze weet precies wat er gaat gebeuren. Eerst moet ze opzij, zodat ik voor de wasbak kan gaan staan. Dan ploft ze naast mijn voeten neer in min of meer dezelfde houding als waarin ik haar aantrof. Ik poets mijn tanden met de elektrische tandenborstel en terwijl ik dat doe, aai ik haar over haar slappe, zachte buik met kleine lichtroze tepeltjes. De tandenborstel in mijn mond weerhoudt me ervan om tegen haar te praten. Dus dat doe ik in mijn hoofd. Wat een lekker zacht buikie, denk ik. Als ik klaar ben met poetsen en mijn mond spoel, is zij alweer weg. Ze wacht op me op de drempel van de donkere slaapkamer en gaat me voor naar binnen. Ik vouw het dekbed opzij en stap in bed. Zet de wekker en leg mijn telefoon op de stapel boeken op het kleine tafeltje. Zodra ik ga liggen en op mijn linkerzij ben gedraaid, de zij waarop ik aan de nacht begin, springt de poes op bed. Ze installeert zichzelf op mijn heup, als ware het haar troon en de donkere slaapkamer haar koninkrijk. Er volgt een korte worsteling met de dekens, die ik idealiter tot mijn oorlelletje optrek. Daarna is alles goed. Wie hier het gewoontedier is, dat kun je je afvragen. Tot zo ver gaat alles zoals altijd, zeker vanuit het perspectief van de poes bezien. Ik sta gewoon op, heb dezelfde ochtend routine, ga gewoon weg, kom gewoon weer thuis, geef haar gewoon eten, praat op hetzelfde toontje tegen haar, poets in de avond mijn tanden en ga gewoon naar bed. Wat de poes niet weet, is dat vanaf dat moment op mijn linkerzij met de dekens hoog opgetrokken alles echt anders is.

Het wegdromen is niet meer zoals eerst. Sinds mijn toekomst is gedefinieerd in gemiddelde overlevingskansen en mijn levensloop wordt bepaald door driemaandelijkse ziekenhuiscontroles, is in mijn hoofd geen plek meer waar ik ongeremd kan dromen over alles wat het leven mij zou kunnen bieden. Het moment dat ik met de poes op mijn zij in bed lig en mijn ogen sluit, is die plek niet meer te bereiken. Mijn gedachten brengen me ergens anders heen. Een plek waar geen sprake is van vooruitkijken, waar geen beelden ontstaan over mijn toekomstige ik aan internationale onderhandelingstafels of in een roomwitte trouwjurk. Alsof mijn onderbewuste mij wil beschermen voor de pijn en het verdriet van de confrontatie met de dingen die ik, in wat rest van mijn leven, nooit zal meemaken. Tot mijn eigen verbazing lukt het me wel om weg te dromen, in gedachte ik kan ik nog steeds ergens anders zijn. Ik kan mezelf in slaap sussen door me over te geven aan de beelden in mijn hoofd. Alleen gaan die gedachten niet meer over de toekomst. Ik sus mezelf met dagdromen over alles wat had kunnen gebeuren in het leven dat zich achter mij heeft ontvouwd. Ik droom over hoe mijn dag was verlopen als ik die dag een kind had gehad, een klein meisje van anderhalf. Ik bedenk hoe anders mijn dag er dan uit had gezien, hoe leuk het had kunnen zijn en hoe totaal onpraktisch en vermoeiend. Ik droom dat als ik een kind had gekregen, ik misschien wel niet ziek was geworden. Soms droom ik over andere keuzes die ik had kunnen maken. Dat ik Nederlands kon gaan studeren, mezelf verliezend in stapels boeken en dat ik me later als docent liet ontroeren door de levenslessen die jonge mensen uit die boeken halen. Ik droom dat ik vloeiend Frans sprak en als journalist in Parijs werkte. Soms droom ik over mezelf als gynaecoloog die haar levenswerk maakte van onderzoek naar de eisprong en daarmee de kinderwens van vele vrouwen in vervulling liet gaan. En in die dromen is daar altijd het moment dat ik mijn lief ontmoet. Een toevallige ontmoeting tussen mijn gedroomde geschiedenis en zijn ware geschiedenis. Een eerste kus op een huisfeest in aan de Bloemgracht in Amsterdam waar ik met mijn studiegenoot belandde en waar hij gebogen over de draaitafels stond met een Lucky Strike in zijn mondhoek. Ik droom dat ik hem ontmoette achter de bar in een café aan een druk plein in Groningen of toch op dat ene terras in Gouda. Soms droom ik over welke andere levens mijn ouders hadden kunnen leiden en waardoor het mijne zich anders had ontsponnen. Soms droom ik over het niet geboren worden, over hoeveel leed dat bespaard zou hebben en over hoe dat leed zich verhoudt ten opzichte van het verdriet van mijn ouders als kinderloze mensen, die zich zoekend een weg probeerden te banen door het leven.

Soms duurt het uren, soms duurt het een paar minuten voor het rustig wordt in mijn hoofd. Ik probeer me op mijn andere zij te draaien. De poes stapt met een korte miauw van mijn heup af en zoekt een rustiger plekje aan het voeteneind. Ik voel de warme rug van mijn lief naast me. Ik heb hem niet naar bed horen komen, kennelijk was ik ergens anders. Ik draai me om en trek de dekens op. De poes krult zich op in het hoekje van mijn voet en mijn onderbeen. Mijn ogen en mijn lijf voelen zwaar. Voor een ander begint morgen de toekomst, ik blijf tussen heden en verleden.