Kankermoeras

Kankervrij. Dan zou de zon weer gaan schijnen en gouden glinsteringen op het water maken. Bomen zouden zich weer vullen met fris groen blad en velden met kleurige bloemen die rustig meedeinen op de koele zomerbries. Avonden zouden langer worden en stralen met confetti, feestmuziek en klinkende glazen vol sprankelende bubbels. Zo stelde ik het mij voor. Alles zou beter worden.

Toch?
Welke afslag heb ik gemist?

Ik kijk om me heen. Probeer de omgeving in mij op te nemen. Mijn hart bonkt in mijn borstkas. ‘Rustig ademhalen!’ dwing ik mezelf. Mijn ogen schieten heen en weer, op zoek naar een punt van herkenning. Een uitweg. Oriënteren lijkt onmogelijk met dit wazige zicht. Ik wrijf in m’n ogen, knipper een paar keer, maar het is de mist. Dikke, grijze nevel die alles omhult en me doet twijfelen of ik ooit de weg ga vinden.

De kilte trekt in een rilling over mijn rug en er dringt een vochtige muffe lucht mijn neus binnen. Het is klaarlichte dag, maar hier lijkt het altijd te schemeren. De wortels van de mangroven kronkelen mijn kant op en er ritselt iets in de dikke rietkraag aan de oever. Donkere bomen torenen boven mij uit. Ik knijp mijn ogen samen tot spleetjes en speur tussen de stammen. Op zoek naar iets of iemand.

Niets.

‘Kom op, we gaan hier weg’, zeg ik tegen mezelf en recht mijn rug. Maar wanneer ik door wil lopen zak ik weg. Mijn blik valt op mijn voeten en ik zie dat ze tot de helft in de modder staan.

‘Gadverdamme’. Ik til mijn voet op en zware klei blijft aan mijn schoen kleven. Toch blijf ik lopen. Stilstaan is geen optie.

Bij elke stap die ik hijgend zet hoor ik het moeras zuigen. Alsof de monsters mijn enkels grijpen. Ik probeer me vast te houden aan de takken boven mijn hoofd maar ze kraken scherp, bezwijken onder mijn gewicht en breken steeds weer af. Ik zak weg tot m’n knieën. Tot m’n borst. Steeds verder, steeds dieper. Tot ik aan mijn kin in de modder sta en alleen nog adem kan halen als ik m’n hoofd in m’n nek gooi en kleine teugjes lucht naar binnen slok. Een zwavellucht zweeft mijn neus binnen en ik onderdruk een kokhalsneiging. Happend naar adem probeer ik mezelf los te wrikken. Ik zak nog dieper. De koude, zware modder sluit me in en ik ga kopje onder.

‘What the fuck? Ik mocht hier toch uit?’

Niemand vertelde me dat, zelfs na de heugelijke mededeling, het moeras zou blijven plakken. Dat de kleiige grond zijn sporen nalaat en het de witte randjes van mijn nagels permanent donker gekleurd heeft. Dat de monsters door mijn hoofd blijven spoken en mij slapeloze nachten bezorgen. En dat het, ondanks de duizend warme armen om mij heen, in de modder nog veel eenzamer en stiller wordt nu ik kankervrij ben. Niemand komt mij daar redden. De ernstig kijkende artsen, lieve verpleegkundigen en de eindeloze stroom van liefde verdwijnen in de mist. Iedereen denkt dat ik veilig aan de overkant sta. Dat ik het leven met zes handen tegelijkertijd aangrijp en ik god op mijn blote knieën dank dat ik er nog ben.

Ik probeer mijn weg terug te vinden naar het pad dat ik bewandelde. Ik hoor ze zingen en lachen. Feestvierend staan ze me op te wachten. Maar overhangende takken en stekelige planten versperren de weg.

‘Kutzooi, ik moet een ander pad zoeken.’

Ik wil mijn hoofd laten hangen en me overgeven.
‘Laat maar zitten,’ sist het pessimistische monster. ‘Wat boeit het ook allemaal nog? Niet roken, wel sporten, één of zeven glazen alcohol, veel of weinig groente. Boeiend. Waarschijnlijk hang je straks toch weer aan het gif-infuus.’

Terwijl ik daar in de modder sta, komt er tussen de zwaveldampen door schaamte omhoog geborreld.

‘Hey zielepiet! Je mag leven hé. Sterker nog: je moet! Het moet nu gebeuren!’.

Schouderophalend zeg ik dat iets me tegenhoudt. De gedachte van weer ‘meedoen’ alleen al maakt me moe.

Ineens wringt het kritische monster zich tussen de rietstengels door naar voren. ‘Heb je het hier dan voor gedaan? Heb je je hier zo ziek, ellendig en alleen voor gevoeld? Om nu weg te zakken?’

Ik proef de veroordeling en rol met m’n ogen.

‘Hoe moet ik dan weer ‘meedoen’?’ vraag ik geïrriteerd. Het pessimistische monster heeft zich onder mijn huid genesteld. ‘Ik kan amper een dag overbruggen zonder te rusten. Werkgevers willen vol gas. Geen halfbakken inzet. Vrienden hebben weinig aan iemand die om negen uur aftaait. En een toekomstige partner? Wie zit er in godsnaam te wachten op een relatie met een ziektebeeld, met jarenlange controles en met de angst die altijd op de loer ligt? Wie kiest er vrijwillig om naast iemand te staan die niet weet of ze over vijf jaar nog mee kan lopen, laat staan kinderen kan dragen?’

Ik zucht. Schel gelach schiet langs me heen. Alsof de monsters mij uitlachen. Maar in het troebele water reflecteert slechts iets dat lijkt op mijn eigen spiegelbeeld. Dorre bladeren en algen drijven langs mijn gezicht. Ik staar naar een verminkte versie van wie ik was, met permanente moddervegen op mijn wangen en diepe schrammen op mijn armen. Ik wil op het water slaan zodat het rimpelt en mijn reflectie verdwijnt.

Ik wil hier niet zijn.

Niet in het kankermoeras.

Alsjeblieft, laat me hieruit.

Ik wil naar een oase vol onbezorgdheid, licht en leven.

Ik wil het kankermoeras verlaten, maar het lijkt juist harder te trekken en de mist maakt het zicht op de toekomst wazig. Toen ik ziek was wilde ik zó graag meedoen met de rest. Met het leven. En nu mag ik maar haal ik mijn schouders ervoor op.

‘Je bent beter! Wauw, geweldig gedaan!’ roepen ze.

‘Hou je bek.’

Al mijn reserves zijn opgebruikt, de batterij volledig leeggetrokken. Ik blijf achter met een lijf dat vervreemd aanvoelt, dat ik wantrouw en dat niet meer werkt zoals het hoort. Met een hoofd dat niet meer helder is en met een afstand naar anderen die niet te overbruggen lijkt. We zijn ruim een half jaar verder en nog steeds heb ik bijna wekelijks te maken met witte jassen die me controleren, therapeuten die me op de rails proberen te krijgen of iemand anders gelinkt aan kanker.

Het leven raast verder en ik kijk vanaf de zijkant naar hen die de stappen mogen zetten die horen bij dertigers. Zij die bloeien in de bloei van hun leven. Dansen tot diep in de nacht, verliefd worden en onbezorgd uitkijken naar de toekomst.

‘Fuck you.’

Ik wil me ook druk maken om werkdeadlines, in mijn weekenden lachend van het ene feestje naar het andere fietsen en nadenken over welke bestemming de volgende vakantie wordt.

‘En nu dan?’

Ik weet het nog niet. Maar ik leer het moeras steeds beter kennen. Ik ontdek dat er ook midden in de modder ruimte kan zijn. Dat soms de mist heel even optrekt en de monsters dan op afstand blijven. Dat ik mijn adem onder water steeds iets langer kan inhouden. Langzaam vind ik mijn weg door de zware klei.

Vooruit.

Altijd vooruit.