Mama

Cathelijne Palmboom

Zwembadscene

Het is half twaalf als ik wakker word van mijn dutje. Ik voel mij eigenlijk niet veel beter dan net. Maar als ik zo de kinderen moet halen uit school dan moet ik nu echt uit bed komen. Wanneer ik mijn wekker uitdoe op mijn telefoon zie ik dat ik vier gemiste oproepen heb. Alle oproepen zijn van mijn moeder en steeds twee minuten na elkaar. Onbegrijpelijk vind ik het. Alsof ik haar bij het eerste telefoontje niet direct terug zou bellen. Ik ben blij dat ik mijn telefoon op stil heb gezet. Nee hier begint het niet mee.

Vanmorgen zat ik in de hoek van mijn bank in de woonkamer. Ik heb net de jongens naar school weggebracht en zit uit te puffen van het heen en weer fietsen naar school en terug. Mijn telefoon trilt, in het berichtje van mijn moeder lees ik: Ik sta nu op de tennisbaan. Hoe laat ben ik bij jou vanmiddag?

Whatsapp van mij aan mamma: haal jij de kinderen van school? Als jou dat niet lukt dan kan ik het ook zelf doen.

Whatsapp van mamma aan mij: ik sta nog op de tennisbaan! Ik ga mij haasten.

Ik heb vraagtekens. Ik lees de berichtjes nog een keer en nog een keer. Praten we langs elkaar heen? Heeft mamma mijn berichtje niet goed gelezen? Ik stuur nogmaals een berichtje aan mamma: Ik kan de kinderen ook halen. Het hoeft niet dat jij nu gehaast van de tennisbaan vertrekt. Ik zet mijn wekker om half twaalf want mijn laatste berichtje wordt niet meer door mijn moeder gelezen.

‘S middags hebben de kinderen zwemles, mamma gaat mee zodat ik het niet alleen hoef te doen. Drie kwartier duurt de zwemles en ik voel dat er wat speelt tussen mij en mamma, ik voel het in mijn buik maar mijn hoofd is zo moe. Ik zit met mamma aan het formicatafeltje in de kantine van het zwembad. Wil je koffie vraag ik? Nee ik drink geen koffie na de lunch. De grote IKEA klok aan de wand herinnert ons aan de tijd, over dertig minuten kunnen we de kinderen uit het zwembad halen om te douchen en aan te kleden. Om ons heen zitten andere ouders met broertjes en zusjes die nog geen zwemles hebben. Ik voel dat er iets tussen ons in hangt. Ik durf mijn moeder niet zo goed aan te kijken. Als ik iets zeg dan reageert mamma fel op mij, ontkracht het of zegt dat dat niet zo is.

Mamma – “Ik wil toch even iets zeggen over het ophalen van de kinderen”.

“O” reageer ik.

Mamma – “Ja ik was er niet vanuit gegaan dat ik om 12.00 uur op het schoolplein verwacht werd. Ik moest nu heel erg haasten en kon daardoor de hond niet uitlaten”.

Ik – “Ik wist niet meer of je dat altijd doet of dat ik ze ophaalde op jouw oppasdag. Maar ik kon het ook zelf doen had ik gestuurd toch?”

Mamma – “Ik haal nooit de kinderen op maandag uit school”.

Ik voel dat ik boos en verdrietig word. Dit had voorkomen kunnen worden als ik ze zelf gewoon had opgehaald. Ik weet niet waar te kijken. Ik kijk naar van alles behalve naar mijn moeder. Voor ons zit een meisje op de grond een puzzel te maken.

Ik kan het niet laten, de oude koeien moeten uit de sloot en ik barst uit. “Ik wist het niet meer want de afgelopen 4 maanden heb je het niet gedaan omdat je niet bent komen oppassen in verband met de heupoperatie die je gehad hebt. En de maandagen waren de afgelopen periode niet standaard omdat ik veel naar het ziekenhuis moest op maandag”.

Mamma – “Nou ik deed het nooit en ik moest nu heel gehaast weg van de tennisbaan en dat vond ik niet prettig”.

Dat heb ik inmiddels wel begrepen denk ik. Mamma valt in herhaling en ik wil ervoor waken om dat ook te doen. Ik weet wel beter maar toch zeg ik –

“Je had ook kunnen zeggen dat het niet ging. Nu hebben we er gedoe over terwijl dat niet had gehoeven”.

Mamma – “Ik heb je al eerder gevraagd of je mij op zondagavond een berichtje kan sturen met wat je van mij verwacht op maandag”.

Weer deze vraag… Ik – “Mam ik ben al blij als ik weet wie er komt oppassen op maandag, jij of pappa. Mijn medicijnen maken mij vergeetachtig. Ik heb je al eerder gezegd dat mij dit niet gaat lukken”.

 

Gesprek met mamma voor onze zomervakantie vorig jaar over onze bruiloft

“Mamma kan je 1 augustus 2026?”

Mamma – “Ja”

“We hebben een locatie gevonden en als beide gezinnen allemaal kunnen dan gaan we dan trouwen. Tom heeft een ultimatum gesteld na 5 jaar verloofd te zijn. Hij vroeg of ik het nog wel wilde”.

De jurk, het is nogal een onderwerp. Ik heb als klein meisje nooit gedroomd van dit moment. Ik ben dol op feestjes, dol op jurken maar ik heb mij hier geen voorstelling van gemaakt van hoe dit zal gaan zijn. “Het liefst zou ik jurken gaan passen met mijn beste vriendin en met mijn zusjes maar ik weet dat ik mijn moeder enorm passeer als ik haar niet vraag. “Zou jij jouw moeder niet kunnen vragen voor het kiezen van een pak?” vraag ik Tom.

In het kleine provinciale stadje aan de Lek waar mijn schoonouders wonen zit een hele mooie bruidswinkel. Ik ben al een aantal keer verlekkerd langs de etalage gelopen. Een kleine etalage vol met kant en tule. “Daar wil ik heen” zeg ik tegen Tom. “Maar jouw ouders wonen daar nog geen 500m hemelsbreed vandaan. Kan ik het maken om daar heen te gaan zonder jouw moeder? Jouw zusje is ook al niet echt getrouwd en ik denk wel dat ze dat heel leuk zou vinden”. “Ja dat denk ik ook” antwoordt Tom. “Maar waarom vraag jij haar niet mee, jij vraagt toch ook mijn vader niet mee?” “Nee ik vraag alleen mijn vader” zegt Tom.

Ik lig al nachten wakker, hoe zorg ik er nou voor dat ik niemand passeer. Iedereen die ik erover spreek zegt “je moet het echt doen zoals jij het wilt”. Jaaa denk ik. Dat heb ik zelf ook bedacht maar ik kan het niet helemaal loslaten. Daarom heb ik een compromis bedacht.

Het is een andere maandagmiddag, vandaag is het een oppasdag van mijn moeder. Mamma en ik zitten op de fiets naar het centrum, het brood is op en bij de supermarkt zijn de broden in de aanbieding.

“Ik kan mij voorstellen dat jij ook graag ook een rol wilt voor en op de bruiloft als moeder van de bruid. Zou je het leuk vinden om mee te gaan jurken passen?” vraag ik. “Op zijn minst wil ik dat” zegt mijn moeder. “Wat leuk dat ik mee mag met de jurk uitzoeken” zegt mijn moeder. “Passen” zeg ik. Pffff ik wil dit helemaal niet, waarom vraag ik haar nou. Kan ik hier echt niet omheen denk ik bij mijzelf. “Ik kan mij voorstellen dat je dit ook met je zusjes wilt doen” zegt mijn moeder. “Ja” zeg ik. JA denk ik, dat is wat ik eigenlijk wil. Als je het mij vraagt. Als je het mij zou vragen maar dat doe je niet.

“Ja ik wil heel graag mee en dan kunnen we daarna gaan lunchen met z’n drieën, jij, ik en jouw moeder” reageert mijn schoonmoeder. “Ik heb ook een winkel in Utrecht aangeraden gekregen en daar vraag ik dan mijn zusjes mee naar toe. “In deze afspraak heb ik meer zin” geef ik toe.

 

Getuigen

Over elk wissewasje op de bruiloft moet een beslissing worden genomen. Ik vind het veel geregel. Iets waar ik eigenlijk de energie niet door heb door de behandelingen en tegenvallende uitslagen in het ziekenhuis. Het lukt ons thuis ook niet om er eens echt voor te gaan zitten. Ik krijg er buikpijn van. De spanning neemt toe en de dagen die we nog hebben om het te regelen nemen af. Een aantal belangrijke zaken zijn nu geregeld, de afspraken voor het passen van de jurk staan, we hebben een fotograaf, er is een locatie, de ceremoniemeester is gevraagd. Echter de lijst van wat we nog moeten groeit en ‘s nachts lig ik er wakker van.

Ik twijfel over alles. Over wie ik als getuigen zal vragen. “Ik zit te twijfelen tussen mijn zusjes en mijn beste vriendin” bespreek ik met mijn moeder als ik bij haar een kopje koffie kom drinken. Mijn moeder reageert met “ik wil je getuige wel zijn”. Ik moet een beetje lachen en voel mij wat ongemakkelijk. Dit is niet eens in mij opgekomen. “Mijn ouders waren ook getuigen op mijn bruiloft” zegt mijn moeder. Ik herhaal wat ik net gezegd heb. “Wil je hierover alsjeblieft nog niks tegen mijn zusjes zeggen” vraag ik haar.

 

Maandag middag na de slechte uitslag

Mijn moeder heeft de kindjes opgehaald van school. “Ik wil straks iets met je bespreken” zegt ze tijdens de lunch. “Dat kunnen we wel doen als de kinderen zwemles hebben” stelt ze voor. Ik ben het vorige gesprek in het zwembad nog niet vergeten. Ik kijk naar haar maar ze laat niks los.

Het is maandagmiddag en we zitten weer in het zwembad. Ik heb geen idee waar het over gaat. Ik heb vorige week een slechte uitslag gekregen in het ziekenhuis dus ik vermoed dat het daar over gaat.

“Ik maak mij echt zorgen over de bruiloft” zegt mijn moeder tegen mij. “Ik heb al eerder voorgesteld dat jullie misschien in twee dagen moeten trouwen en dat wil ik nu weer zeggen”. Niet weer denk ik en ik wil alleen maar weg. Wegrennen uit het zwembad. Zeggen dat ik dit hier niet weer wil.

“We hebben dit onderzocht en we hebben ervoor gekozen om dit niet te doen” reageer ik. Ik voel iets in mijn buik en mijn hoofd. Ik wil het hier niet over hebben. Niet met mamma en niet hier. Dit is nu het zoveelste als het gaat om de bruiloft. Ik wil dat het een leuke dag wordt en niet dat er zoveel gedoe is van tevoren. Dit zeg ik dan ook. “Mamma ik wil dat de bruiloft leuk is, dat we het leuk vinden om het erover te hebben. Dit heb je al eens eerder gezegd en toen heb ik gezegd dat we het niet zo gaan doen. We hebben het overwogen en onderzocht maar we willen het niet en het kost ook ontzettend veel extra geld, dus dat gaan we niet doen. Ik vind het vervelend dat je hier nu weer over begint” zeg ik.

Mamma – “nou ik vind toch dat ik het moet zeggen. Ik heb het idee dat jullie niet genoeg nadenken over of je de dag wel gaat volhouden”.

“Denk je dat wij het daar thuis niet over hebben? Ik maak mij daar enorme zorgen over en Tom ook. Dat we dit niet met jou bespreken wil niet zeggen dat het niet iets is waar we niet mee bezig zijn. Natuurlijk maken wij ons hier zorgen over en denken we er veel over na hoe we dit gaan doen”.

Mamma – “misschien komt het wel doordat ik het gevoel heb dat ik niet genoeg weet van jullie bruiloft. Ik weet niet eens hoe het programma er uit ziet. Ik hoorde laatst dat je al een kapper hebt en dat heb je mij niet eens verteld. Ik ben niet jouw prioriteit. Jouw vriendinnen zijn belangrijker dan ik voor jou”.

Ik ben even stil. Waar komt dit nu vandaan. Dat ik niet veel deel over de bruiloft klopt. Maar met niemand niet. Ik heb stress van de bruiloft. Er moet nog zoveel geregeld worden. En blijkbaar was het jurk mee passen niet genoeg.

“Dat is helemaal niet waar” zeg ik. “Je weet dat ik je niet ga bellen als ik een kapper heb gesproken. Het is allemaal veel geregel en je weet dat ik daar niet van houd. Ik bel ook geen vriendin of zusje om te zeggen dat ik een kapper heb geregeld. En over dat programma, wat wil je dan weten? Want wij hebben ervoor gekozen om jullie uit te nodigen en wij zorgen ervoor dat het een leuke dag wordt. Dan hoef je toch niet precies te weten hoe en wat?”.

Ik word steeds bozer en bozer. Ik kan hier echt niet blijven zitten. Ik zeg “ik moet even naar de wc”. Daar houd ik even mijn polsen onder de koude kraan. Waarom doet ze dit nu zo. Als ik naar de klok kijk zie ik dat het bijna tijd is. Als ik terugloop wil ik zeggen dat ik het er niet meer over wil hebben. Maar ik kan mij niet inhouden.

“Ik heb er een heel vervelend gevoel bij” zeg ik. Ik ontplof bijna. “Ik wil dat het leuk is als we het over de bruiloft hebben. Ik heb er zin in en wil er ook voorpret van hebben maar dat lukt op deze manier niet goed als ik het er met jou over heb. En alles wat ik van jou hoor is dat we voor een buffet moeten kiezen omdat het goedkoper is en omdat jullie dit hadden. Als ik je vraag of je mee wilt om mijn jurk te passen dan reageer je op zijn minst. Dat je aanbiedt om mijn getuige te zijn terwijl ik net uitleg dat ik het lastig vind om te bepalen wie ik als mijn getuigen zal vragen. Dat ik niet genoeg met je deel over de bruiloft. Dat ik mij niet zorgen genoeg maak over mijn energie op die dag. Of ik het niet in twee dagen moet doen. Dat ik jouw jurk moet passen, dat je je afvraagt of ik in jouw jurk pas omdat jij toen 60 kilo woog.”

Mamma – “Ik heb niet gezegd dat ik jouw getuige wil zijn en dat ik op zijn minst mee wil met de jurk passen”.

“Ik bedenk dat toch niet?” vraag ik. Ik kijk naar de klok. “We moeten de kinderen uit het zwembad halen” zeg ik dan.

 

Pruik

Het is dag 13 en mijn haar begint uit te vallen van de chemotherapie. Elke ochtend veeg ik het doucheputje leeg. Mijn kinderen zeggen dat ze mij niet meer herkennen als hun moeder. Mamma zit schuin tegenover mij in de woonkamer. Op de petrol stoel met haar rug naar de tuin. “Ik wil je iets zeggen” begint ze. Ik schrik, komt er nu weer iets over de bruiloft? “Ik wil dat je een heel mooi haarwerk kiest en dat wil ik graag voor je betalen”. Het is ook een vreemde situatie bedenk ik mij. Ik had bedacht dat zij graag de bruidsjurk zou willen betalen als ik zou gaan trouwen maar dat stelde ze niet voor en deze heb ik dus zelf betaald. Maar dit zag ik niet aankomen. “Dat is heel lief” zeg ik.

Mijn medicijnen maken mij vergeetachtig. Ik heb je al eerder gezegd dat mij dit niet gaat lukken
Screenshot